Nội dung bài họcBảng tuần hoàn các nguyên tố hóa học tìm hiểu về Cấu tạo bảng tuần hoàn: ô lượng tử, chu kì, nhóm nguyên tố.Nguyên tắc sắp xếp các nguyên tố hóa học trong bảng tuần hoàn.

Bạn đang xem: Bảng tuần hoàn nguyên tố hóa học lớp 10


1. Tóm tắt lý thuyết

1.1.Nguyên tắc sắp xếp các nguyên tố trong BTH

1.2.Cấu tạo của BTH các nguyên tố hóa học

1.3.Nhóm nguyên tố

2. Bài tập minh hoạ

3. Luyện tập Bài 7 Hóa học 10

3.1. Trắc nghiệm

3.2. Bài tập SGK và Nâng cao

4. Hỏi đáp vềBài 7 Chương 2 Hóa học 10


*

Hình 1:Bảng tuần hoàn các nguyên tố hóa học

Các nguyên tố được sắp xếp theo chiều tăng dần của điện tích hạt nhân nguyên tử.Các nguyên tố có cùng số lớp electron trong nguyên tử được sắp xếp thành một hàng.Các nguyên tố có số electron hóa trị trong nguyên tử như nhau được xếp thành một cột.
1.2.1. Ô nguyên tố

*

Hình 2: Ô nguyên tố

Số thứ tự nguyên tố = số đơn vị điện tích hạt nhân (Z) = số proton = số electron trong nguyên tử.

1.2.2.Chu kìChu kì là dãy các nguyên tố của chúng có cùng số lớp electron, được xếp theo chiều điện tích hạt nhân tăng dầnSố thứ tự của chu kì bằng số lớp electron trong nguyên tử.Bảng tuần hoàn gồm có 7 chu kì
STTNguyên tố bắt đầuNguyên tố kết thúcSố nguyên tố
1.H (Z = 1): 1s1He (Z = 2): 1s22
2.Li (Z = 3)Ne (Z = 10)8
3.Na (Z = 11)Ar (Z = 18)8
4.K (Z = 19)Kr (Z = 36)18
5.

Rb (Z =37)

Xe (Z = 54)

18
6.Cs (Z = 55)Rn (Z = 86)32
7.Fr (Z = 87)Chưa xác địnhChưa hoàn thiện

1.3. Nhóm nguyên tố


Nhóm nguyên tố là gồm các nguyên tố có cấu hình electron lớp ngoài cùng tương tự nhau, nên tính chất hóa học gần giống nhau được xếp thành một cột.

Nhóm nguyên tốNhóm A: nsanpb .Với a, b là số electron trên phân lớp s và p.Số thứ tự của nhóm bằng tổng số electron lớp ngoài cùng: a + b

1 ≤ a ≤ 2 ; 0 ≤ b ≤ 6

Nhóm B:

(n – 1)dansb

Với b = 2 ,0 ≤ a ≤ 10Các nguyên tố nhóm B là tập hợp các nguyên tố có electron hóa trị nằm trên phân lớp d và f.


Bài tập minh họa


Bài 1:

Nguyên tố X thuộc chu kì 3, nhóm IIIA trong bảng HTTH. Vậy X có số hiệu nguyên tử là:

Hướng dẫn:

Chu kỳ 3⇒ có 3 lớp eNhóm IIIA⇒3 e lớp ngoài cùng và e cuối điền vào phân lớp p⇒1s22s22p63s23p1⇒p = 13

Bài 2:

A, B, C là các kim loại chuyển tiếp và đều thuộc chu kỳ 4 trong bảng tuần hoàn (ZABC). Biết rằng tổng số electron lớp ngoài cùng của A, B và C bằng 4; tổng số electron ở lớp ngoài cùng và phân lớp sát ngoài cùng của B là 8. Điều khẳng định nào sau đây về A, B, C là đúng?

A.Tổng số electron của B2+và C2+là 51.

B.Công thức oxit cao nhất của A có dạng A2O3.

C.Tổng số khối: MA+ MB+ MC= 79.

Xem thêm: Nguyên Tố As Là Gì ? Định Nghĩa, Khái Niệm Nguyên Tố Hóa Học Là Gì

D.Cả A, B, C đều tác dụng được với dung dịch H2SO4loãng làm giải phóng khí H2.

Hướng dẫn:

Cấu hình electron của A, B, C có dạng:\(3d^a4s^a4p^b\)Do tổng số electron lớp ngoài cùng của A, B, C = 4 nên phải có hai nguyên tố có cấu hình electron lớp ngoài cùng dạng 4s1và một nguyên tố còn lại 4s2Vì B có tổng số electron ở lớp ngoài cùng và phân lớp sát ngoài cùng là 8 nên B có cấu hình:\(3d^64s^ 2\)Vậy A là:\(3d^54s^ 1\)và C là:\(3d^104s^ 1 \rightarrow A: \ _{24}Cr; \ B: \ _{26}Fe; \ C: \ _{29}Cu\)